Diagram Ishikawy – czyli jak efektywnie przeprowadzać analizę przyczyn źródłowych

Diagram Ishikawy, nazywany także „rybią ością” jest narzędziem jakościowym, które często jest stosowane w trakcie rozwiązywania problemów w przedsiębiorstwie. Zwykle jest on wykorzystywany w obszarze jakościowym, ale z powodzeniem można go przeprowadzać także przy analizach logistycznych, BHP (ergonomia, wypadki przy pracy ect) jak i produkcyjnych.

Dokument można pobrać bezpłatnie ze strony z możliwością modyfikacji.

Najczęściej możemy mieć z nim do czynienia przy stosowaniu:

  • raportów 8D w kroku D4 – analiza przyczyn źródłowych
  • metodologii Kaizen – przy tym podejściu ma zastosowanie inna nazwa, a mianowicie 4M (Man, Machine, Method, Material) lub 4M+1D (Design)

Jest to świetne narzędzie do prawidłowej weryfikacji przyczyny źródłowej problemu, a co za tym idzie, decyduje o jego skuteczności. Dodatkową korzyścią jaką daje nam stosowanie diagramu Ishikawy jest możliwość łatwego nauczenia oraz prostota w stosowaniu.

Musimy także pamiętać, że dobrą praktyką jest grupowe rozwiązywanie problemów, eliminujące patologię dotyczącą pseudo strategii „one man show”. Na dłuższą metę takie rozwiązanie może doprowadzić do ponownego wystąpienia problemu (reoccurence) oraz eskalacji ze strony klienta.

Dlaczego o tym wspominam? Ponieważ diagram Ishikawy wzmacnia pracę zespołową, stymulując myślenie kreatywne. Jego dodatkową zaletą jest to, że może być zastosowany natychmiast gdy wystąpi problem oraz w miejscu jego wystąpienia. W automotive często określany jako „gemba”.

Diagram Ishikawy – opis kategorii

W diagramie Ishikawy najczęściej mamy do czynienia z sześcioma kategoriami, które powinny być rozpatrzone. Należą do nich:

  • Człowiek (Man) – w tej kategorii weryfikujemy kwalifikacje, przyzwyczajenia, zadowolenie z pracy, staż, samopoczucie osoby lub pracownika, której praca doprowadziła do powstania problemu
  • Maszyna (Machine) – w tej kategorii weryfikujemy wszystkie aspekty odnoszące się do maszyny, w skład których zalicza się między innymi licencję, trwałość, nowoczesność, wydajność, precyzję, bezpieczeństwo oraz warunki pracy
  • Materiał (Material) – tutaj rozpatrujemy komponenty na wejściu procesu produkcyjnego oraz półwyroby, które występują w obszarach międzyoperacyjnych
  • Metoda (method) – odnosi się między innymi do weryfikacji procedur, instrukcji, specyfikacji, normy, prawa, reguł, know-how oraz technologii
  • Pomiary/Układ pomiarowy (measurement) – w którym warto uwzględnić nieprawidłowy lub przekłamane wskazanie przyrządu pomiarowego
  • Środowisko (enviroment) – czyli obszar gdzie powinno rozpatrzyć się następujące czynniki mające wpływ na wystąpienie problemu. Należą do nich temperatura, wilgotność, ciśnienie, oświetlenie, hałas, promieniowanie

diagram Ishikawy

Rysunek 1. Diagram Ishikawy – prezentacja graficzna

Na stronie „Bezpłatne narzędzia” można bezpłatnie pobrać automatyczny formularz Excel z możliwością edycji.

Nazwa dokumentu: Diagram Ishikawy – formularz Excel 

Więcej informacji odnośnie praktycznego zastosowania diagramu Ishikawy przedstawiamy podczas dedykowanych szkoleń z tematyki metodologii 8D oraz Kaizen. Serdecznie Państwa zapraszamy.